Beint í efni
  • Þjónustugátt
  • Kortasjá
  • Leit
  • Valmynd

Stjórn­unar- & vernd­ar­áætl­an­ir villtra dýra og fugla

Stjórnunar- og verndaráætlanir fyrir villt dýr og fugla eru stjórntæki sem stuðla að því að sátt ríki um nýtingu og verndun dýrastofna svo þeir séu sjálfbærir.

Loftmynd af hluta hreindýrahjarðar
Tvær hvítar rjúpur sitja á steini
Mynd: Jóhann Óli Hilmarsson

Stjórn­unar- og vernd­ar­áætl­un rjúpu

Stjórnunar- og verndaráætlun fyrir rjúpu er sú fyrsta sinnar tegundar fyrir dýrastofn á Íslandi. Hún er mikilvægur liður í því að stuðla að sjálfbærum veiðum og að rjúpnastofninn haldi sínu hlutverki sem lykiltegund í sínu vistkerfi. 

Hreindýr í fjalllendi með stór horn

Stjórn­unar- og vernd­ar­áætl­un hrein­dýra

Vinna við stjórnunar- og verndaráætlun hreindýra hófst í ársbyrjun 2026 og stefnt er að því að klára vinnuna innan 18 mánaða í samráði við helstu hagsmunaaðila. Vinnustofa var haldin í maí 2026 og samantekt frá henni má nálgast í gegnum hlekkinn hér að neðan.

Helsingjar og ungar við vatn
Mynd: Jóhann Óli Hilmarsson

Stjórn­unar- og vernd­ar­áætl­un hels­ingja

Ísland er aðili að AEWA, sem er alþjóðlegur samningur um verndun afrísk-evrasískra sjó- og vatnafugla, þar á meðal helsingja. Evrópski gæsastjórnunarhópurinn (EGMP), undir hatti AEWA, hefur gefið út heildaráætlun fyrir alla þrjá undirstofna helsingja, svo og stjórnunar- og verndaráætlun fyrir hvern undirstofn. Austur-Grænlandsstofninn er sá stofn sem verpir eða kemur við hér á landi og áætlun hans má nálgast hér að neðan.

Stjórn­unar- og vernd­ar­áætl­un lunda

Vinna við gerð stjórnunar- og verndaráætlun lunda fór af stað árið 2023 með vinnustofu. Markmið vinnustofunnar var að móta sameiginlega sýn á verkefnið og tilgreina helstu þætti stefnumótandi stjórnunar- og verndaráætlunar fyrir stofninn ásamt því að greina helstu hagsmunaaðila. Niðurstöður vinnustofunnar má lesa í tenglinum hér að neðan. Síðan þá hefur ýmis vinna átt sér stað og benda má sérstaklega á málþing um stöðu og nýtingu sjófugla sem haldið var 2026, en fyrirlestrana og umræður frá má nálgast hér.

Stuttnefjur í bjargi
Mynd: Jóhann Óli Hilmarsson

Stjórn­unar- og vernd­ar­áætl­un stutt­nefju

Alþjóðleg stjórnunaráætlun fyrir stuttnefju í N-Atlantshafi er verkefni innan sjófuglasérfræðisviðs (CBird) CAFF. Markmið verkefnisins er að bæta skilning á og bregðast við hnignun í nokkrum stofnum stuttnefju og koma útbreiðsluríkin Kanada, Grænland, Ísland og Noregur að því. Vinnustofa með hagsmunaaðilum verður haldin á Íslandi í janúar 2026.

Hávella á flugi yfir tjörn
Mynd: Jóhann Óli Hilmarsson

Stjórn­unar- og vernd­ar­áætl­un hávellu

Líkt og segir að ofan hjá helsingja er Ísland aðili að AEWA samningnum. AEWA hefur gefið út stjórnunar- og verndaráætlun fyrir hávellu sem skal vera nýtt í þeim löndum sem eru aðili að samningnum og eiga hluta af stofninum – þar á meðal á Íslandi. Áætlunina má nálgast hér að neðan.