Náttúran.is

Málþing um Árósasamninginn 30. maí

Umhverfisráðuneytið stendur fyrir málþingi um Árósasamninginn, þar sem fjallað verður um upplýsingagjöf og samráð í umhverfismálum og aðkomu almennings, félagasamtaka og hagsmunaaðila að ákvarðanatöku í umhverfismálum. Málþingið fer fram miðvikudaginn 30. maí næstkomandi í Þjóðminjasafninu frá kl. 13:00 til 16:30. Það er öllum opið og er aðgangur ókeypis.

Alþingi samþykkti síðastliðið haust fullgildingu Árósasamningsins og tóku lög þar að lútandi gildi 1. janúar sl. Árósasamningurinn var gerður í Árósum í Danmörku árið 1998 og var Ísland meðal þeirra 38 ríkja sem undirrituðu hann.

Samningurinn tengir saman umhverfismál og mannréttindi þar sem hann byggist á því að fullnægjandi verndun umhverfisins sé nauðsynleg fyrir velferð mannsins og það að geta notið grundvallarmannréttinda. Samningurinn leggur skyldur á aðildarríkin að tryggja almenningi að geta haft áhrif á ákvarðanatöku sem snertir umhverfið.

Á málþinginu verður fjallað um þýðingu og áhrif samningsins og hverju hann breytir fyrir stjórnvöld, almenning, félagasamtök og hagsmunaaðila. Fjallað verður um samráð við gerð skipulags og mat á umhverfisáhrifum, mikilvægi samráðs og upplýsinga til almennings. Þá verður fjallað um viðhorf atvinnulífs og félagasamtaka á sviði útivistar og umhverfisverndar til samningsins.

Dagskrá:

• Ávarp - Svandís Svavarsdóttir umhverfisráðherra
• Árósasamningurinn, þýðing og áhrif - Sigríður Auður Arnardóttir, skrifstofustjóri í umhverfisráðuneytinu
• Hverju breytir Árósamningurinn? - Róbert R. Spanó, prófessor og forseti lagadeildar Háskóla Íslands
• Samráð við gerð skipulags og mat á umhverfisáhrifum - Stefán Thors, forstjóri Skipulagsstofnunar
• Mikilvægi samráðs og miðlunar upplýsinga - Kristín Linda Árnadóttir, forstjóri Umhverfisstofnunar
• Kaffihlé
• Árósasamningurinn og atvinnulífið - Bryndís Skúladóttir, forstöðumaður umhverfismála hjá Samtökum iðnaðarins
• Hvernig getur Árósasamningurinn nýst náttúru- og umhverfisvernd? - Guðmundur Ingi Guðbrandsson, framkvæmdastjóri Landverndar
• Markmið og hlutverk útivistarsamtaka - Ólafur Örn Haraldsson, forseti Ferðafélags Íslands
• Umræður
• Samantekt og ráðstefnuslit

Fundarstjóri er Magnús Jóhannesson, ráðuneytisstjóri í umhverfisráðuneytinu.

Einkunn

Svefnherbergið - Hurð

Vistvænar byggingar er hugtak sem enn er ekki alveg komið inn í íslenska tungu. Í raun er átt við að bygging þurfi að vera heilbrigð þ.e. að hún skaði ekki heilsu íbúanna, gangi ekki of nærri auðlindum jarðar og hafi ekki neikvæð áhrif á náttúruna á líftíma sínum og eftir. Það er því margt sem að spilar þar inní en á endanum er það þekking og heilbrigð skynsemi sem ættu að hjálpa okkur að taka ákvarðanir um hvernig við viljum byggja, innan um hvaða efni við treystum okkur og börnum okkar til að eyða bróðurparti lífsins.

Til langs tíma, sérstaklega á 20. öldinni, voru notuð byggingarefni sem í dag flokkast sem hættuleg heilsunni. Dæmi eru geislavirk steypuefni, asbest sem getur valdið lungnakrabba, þéttiefni sem innihélt PCB (polychlorinated biphenyls), þungmálma og viðbótarefni. Nútíma enduruppbygging gengur meðal annars út á það að fjarlægja kerfisbundið þessi hættulegu efni. Sjá nánar um hættuleg efni og tilbúin efni.

Vottanir viðurkenndra aðila eru staðfesting á því að byggingarefnið sé unnið og þess aflað á forsendum sjáfbærrar þróunar. T.d. er vottun frá Forest Stewardship Council (FSC) merki þess að hurð sé örugglega ekki úr regnskógarvið heldur úr sjálfbærum skógum og Svansmerking, Evrópublómið og önnur viðurkennd umhverfismerki gefa til kynna að um umhverfisábyrga framleiðslu er að ræða. Hurð úr PVC væri aftur á móti sannarlega óheilsusamleg og óumhverfisvæn. Um málninguna á hurðinni gildir það sama. Beri hún umhverfisvottun getum við verið örugg annars ekki.

Einkunn

Strendur og smábátahafnir

Á Græna kortinu er hægt að fá upplýsingar um strendur og smábátahafnir sem hlotið hafa Bláfánann (Blue Flag).

Skilgreiningin sem við flokkum eftir er eftirfarandi:
Strendur og hafnir sem hlotið hafa Bláfánann (Blue Flag), umhverfismerki sem úthlutað er þeim smábátahöfnum og baðströndum sem uppfylla ákveðin skilyrði sem miða að því að auka umhverfisgæði og umhverfisvitund gesta staðanna.

Sjá nánar um strendur og smábátahafnir hér á Græna kortinu undir flokknum „Strendur og smábátahafnir".

Grafík: Myndtákn Green Map® System flokksins „Strendur og smábátahafnir“.

Einkunn

Alþjóðleg ráðstefna um sjálfbæra nýtingu náttúruauðlinda

Alþjóðleg ráðstefna um sjálfbæra nýtingu náttúruauðlinda „Soils, Governance and Society“ verður haldin mánudaginn 4. júní 2012, kl. 8:30–16:00, á Radisson BLU Hótel Sögu, Hagatorgi (Katla, norður inngangur, 2. hæð).

Ráðstefnan fer fram á ensku, er öllum opin og aðgangur er ókeypis.Landgræðsla ríkisins, The University of New England (Ástralía) og The Pennsylvania State University (Bandaríkin) munu í samstarfi við Landgræðsluskóla Sameinuðu þjóðanna og The Global Soil Partnership halda alþjóðlega ráðstefnu um leiðir til að auka árangur í verndun og nýtingu náttúruauðlinda. Jarðvegseyðing og önnur hnignun vistkerfa er eitt af stærstu vandamálum heimsins og ógnar stoðum sjálfbærrar þróunar. Brýnt er að snúa þessari þróun við með því að stuðla að skilvirkari starfsháttum í umhverfisvernd.

Ráðstefnan er þverfagleg og er ætluð sem vettvangur skoðanaskipta milli vísindasamfélags, stjórnsýslu og framkvæmdaaðila. Meðal þátttakenda verða m.a. leiðandi vísindamenn á fagsviðum laga, hagfræði, hegðunar, félagsvísinda, náttúruvísinda, menntavísinda, stefnumörkunar og stjórnmála.

Fyrir hádegi þann 4. júní verður fjallað um hvers vegna nauðsyn er á róttækri breytingu á því hvernig nýtingu náttúruauðlinda er stjórnað og leiðir til að auka árangur. Fundurinn eftir hádegi verður meira í formi vinnufundar um það hvaða lærdóm má draga af rannsóknum og reynslu við mótun nýrra starfshátta í umhverfisvernd.

Ráðstefnan er undanfari vinnufundar um þetta efni sem stendur til 8. júní.Í viðhengi með þessum tölvupósti er dagskrá ráðstefnunar en einnig er hægt að nálgast dagskrána og upplýsingar um framsögumenn á http://soilgovernance.land.is/conference.

Tilkynna þarf þátttöku á http://soilgovernance.land.is/registration.

Ljósmynd: Guðrún A. Tryggvadóttir.

Einkunn

Umhverfishvatar, fuglaborð og skipulagt kaos

Það sem algengast er að fólk geri til þess að hæna að sér villt dýr í garða er að gefa fuglunum. En fleira er matur en feitt kjöt og það er ýmislegt sem þú getur gert til þess að laða að þér fánuna. Aukna fjölbreytni plantna, meira frjóduft, meiri blómasafa og fleiri ber og fræ hefur þegar verið fjallað um. Er þá ekki kominn tími til þess að huga að öðrum leiðum?

Fuglaborð er góð hugmynd. Þar færðu tækifæri til þess að laða að þér fjölda fugla á vissan stað þar sem þú getur notið þess að fylgjast með þeim á þægilegan máta. Borðið sjálft þarf ekki að vera merkilegt. Aðalatriðin eru staðsetningin og notkunin. Notkunin fyrst. Ábyrgð er nauðsynleg eftir að þú byrjar. Það má ekki henda að gefa nokkra daga, venja fuglana og gefast svo upp og gefa bara þegar þú manst eftir því. Komdu þér upp reglu og haltu fast við hana. Fuglarnir eru fljótir að læra að þarna er matur sem lítið þarf að hafa fyrir og þeir eiga eftir að flykkjast að af stóru svæði. Þeir treysta á þig og þeir gætu orðið illa úti ef þessar ókeypis máltíðir hætta allt í einu. Sérstaklega á veturna. Reyndu því að gefa alltaf á sama tíma á hverjum degi, t.d. eftir morgunverð. Á veturna bíður þá maturinn eftir greyjunum þegar birtir og þeir koma eftir kalda nótt í örvæntingarfullri leit að mat sem getur skilið á milli lífs og dauða fyrir þá.

Staðsetningin þarf að vera nákvæm. Þú ættir á raun og veru að hugsa um “matstöð”  fremur en fuglaborð. Nokkrir fuglar eru fremur feimnir við að næra sig tvo metra frá jörðu og vilja frekar krafsa og gogga af jörðinni svo að opið svæði kringum borðið er nauðsynlegt. Það hefur líka þann kost að það er erfiðara fyrir kettina að læðast að fuglunum. Þetta opna svæði þarf helst að vera um fjórir metrar í þvermáli ef borðið er á húsvegg. En aðalástæðan fyrir því að setja upp svona matstöð er náttúrulega sú að þú getir fylgst með fuglunum og stúderað þá. Þess vegna þarftu að staðsetja matstöðina þannig að það sé þægilegt fyrir þig að fylgjast með henni út um glugga. Þá þarf að vera auðveld og greið leið frá húsinu að matstöðinni. Það getur verið allt í lagi á góðum dögum að skjótast út með fóður en þegar þú þarft að kafa snjó lítur dæmið öðruvísi út. Greinar sem fuglarnir geta flogið upp á við minnstu hættumerki auka vinsældir þínar. Það er ekki vitlaus hugmynd að festa góða grein ofan á borðið sem fuglarnir geta fyrst sest á meðan þeir eru að ákveða sig. Hæðin á matstöðinni þarf að vera um tveir metrar. Þú átt eftir að verða undrandi á hve hátt kettir geta stokkið þegar fuglahópur hefur tekið ástfóstri við matstöðina þína. Ef þú átt í erfiðleikum með staðsetningu vegna hættu frá köttunum gætirðu reynt að hengja borðið (eða kettina!) í trjágrein. Það heldur köttunum örugglega frá.

Einkunn